Yargıtay garsonların havuz bahşiş sistemine onay verdi
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, restoranlarda garsonlar arasında uygulanan "bahşiş havuzu" sisteminin hukuka uygun olduğuna karar verdi. İş mahkemesinde görülen ve ücretlerin ödenmemesi iddiasıyla başlayan davada, Yargıtay bahşişin toplandığı sistemdeki kesintilerin yasal bir yöntem olduğunu onayladı.
Garsonun tazminat talebi nasıl sonuçlandı?
Manisa ve çevre illerdeki hizmet sektöründe çalışanları yakından ilgilendiren davada, tecrübeli bir garson, çalıştığı restoranda uygulanan bahşiş havuzu sisteminden şikayet ederek istifa etmişti. İş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini ileri süren garson; kıdem tazminatı, fazla çalışma ücreti, check ücreti, uluma bayram ve genel tatil ücreti ile yıllık ücretli izin alacaklarının ödenmesini talep etti.
İş mahkemesi sürecinde davalı restoran işletmecisi, davacının asgari ücretle çalıştığını ve tüm hak edişlerin bordrolara yansıtılarak ödendiğini savundu. Mahkeme, işçinin ücretlerinin ödenmemesi nedeniyle feshin haklı olduğunu tespit ederken; tanık beyanlarına dayanarak fazla çalışma ve bayram tatili ücretlerinin hesaplanmasına hükmetti. Ancak davanın seyrini değiştiren asıl nokta bahşiş kesintisi oldu.
Yargıtay'dan "bahşiş havuzu" için emsal karar
Bölge Adliye Mahkemesi'nin istinaf başvurusunu reddetmesinin ardından konu Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'ne taşındı. Yargıtay, kararında restoranlarda her masa için 20 TL miktarında bir tutarın havuzda toplandığını ve bu havuzdan bahşiş almayan personele dağıtım yapıldığını belirtti. Mahkeme heyeti, bu uygulamanın bir kesinti değil, bir yöntem olduğunu vurguladı.
Yargıtay kararında şu ifadelere yer verildi: ‘’Somut olayda, bahşişten yararlanma yöntemi bu şekilde kararlaştırılmış olduğundan bu uygulama ile davacının hak etmiş olduğu bahşişten bir kesinti yapıldığından bahsetmek mümkün değildir. Dosya kapsamına göre davacının hak ettiği bahşişin, anılan kesintiden sonra kalan tutar olduğu kabul edilmelidir."
Kararda ayrıca, garsonun bahşiş almadığı masa sayısını ve ücretinden yapılan sabit kesinti miktarını ispat edemediği belirtilerek, check ücreti adı altında talep edilen alacak kaleminin reddi gerektiğine hükmedildi. Bu karar, Manisa gibi hizmet sektörünün yoğun olduğu bölgelerdeki restoran işletmecileri için emsal teşkil edebilir.
Yazar
Manisa siyaseti ve yerel yönetimlerin deneyimli kalemi. 15 yılı aşkın muhabirlik geçmişiyle belediye haberlerini ve şehir politikalarını yakından takip ediyor. Şehzadeler doğumlu, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Kamu Yönetimi mezunu.
Sıkça Sorulan Sorular
Bahşiş havuzu sistemi yasal mı?+
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin son kararına göre, bahşişlerin belirli bir miktar üzerinden (örneğin masa başı 20 TL) bir havuzda toplanarak diğer personele dağıtılması, taraflarca kararlaştırılmış bir yöntem olduğu sürece hukuka uygun kabul edilmektedir.
Garson hangi durumlarda tazminat alabilir?+
İşçinin maaşının gerçek ücret üzerinden yatırılmaması, fazla mesai ücretlerinin ödenmemesi veya resmi tatil çalışmalarının karşılığının verilmemesi gibi durumlar işçi için haklı fesih nedeni oluşturur ve kıdem tazminatı hakkı doğurur.
Kararda bahşiş kesintisiyle ilgili ne denildi?+
Yargıtay, havuz sisteminde yapılan tutarın bir "kesinti" değil, hizmetin bir parçası olduğunu belirtti. Ancak işçinin, bahşiş almadığı masaların sayısını veya ücretinden yapılan haksız kesintileri somut belgelerle ispat etmesi gerektiğini vurguladı.