Manisa Bağcılık Araştırma Enstitüsü Yetiştirme Tekniği Bölümü Ziraat Yüksek Mühendisi Mustafa Sacit İnan, üzüm üreticilerine bağlarda yapılacak kış budamasının zamanlaması konusunda önemli uyarılarda bulundu. İnan, asmaların uykuya yatmadan kesinlikle budanmaması gerektiğini belirterek, Manisa ve çevresinde budama için en uygun dönemin şubat ayı ortaları olduğunu ifade etti.
Hasat sonrası dönemde asmanın köklerinin gelişimi için çalıştığını vurgulayan İnan, bu süreçte bitkiyi desteklemek amacıyla bazı uygulamaların yapılabileceğini söyledi. Yağış almayan ve geçirgen toprak yapısına sahip bölgelerde bir veya iki defa düşük miktarda sulama yapılabileceğini belirten İnan; sıra aralarında bir boş bir dolu olacak şekilde dip kazan ve subsoiler gibi aletlerle derin sürüm yapılmasını önerdi. Ayrıca bağlarda yüzde 2-3'lük bordo bulamacı ve kükürt uygulaması yapılabileceğini, ölü kollar ile hastalıklı salkımların kesilerek bağdan uzaklaştırılması gerektiğini aktardı.
Asma uykuya yatmadan budama yapılmamalı
Kış budamasının gelecek sezon alınacak ürün miktarını ve asmanın dayanıklılığını doğrudan etkilediğini söyleyen Mustafa Sacit İnan, "Asma, yapraklar tamamen döküldükten, çubuklar kahverengileştikten yani uykuya yattıktan sonra budanır. Asma uykuya yatmadan önce fotosentez yapmaya ve beslenmeye, karbonhidrat ve nişasta biriktirmeye devam ettiği için kesinlikle kış budaması yapılmamalıdır" dedi. Bu dönemde biriktirilen maddelerin asmayı kış soğuklarına, ilkbahar geç donlarına ve hastalıklara karşı koruduğunu belirtti.
Erken budamanın risklerine dikkat çeken İnan, erken uyanan asmaların ilkbahar geç donlarından daha fazla zarar görebileceğini; budama kesiklerinden hastalık girişinin ise daha uzun süre devam edebileceğini kaydetti. Budamanın uyanmaya yakın yapılması durumunda ise 'ağlama' olarak bilinen su kaybının yaşanabileceğine değindi.
Verim için en ideali 6-7 ürün çubuğu bırakmak
Budamada asma üzerinde bırakılacak çubuk sayısının verim açısından kritik olduğunu belirten İnan, araştırmalara göre en uygun uygulamanın 6-7 ürün çubuğu bırakmak olduğunu söyledi. Üretim türüne göre şu rakamları önerdi:
- Sofralık üzüm yetiştiriciliğinde her ürün çubuğunda 10-12 göz,
- Kurutmalık üzüm yetiştiriciliğinde ise 14-15 göz bırakılmalıdır.
Sultani Çekirdeksiz üzüm çeşidinde dip gözlerin verimsiz olduğuna dikkat çeken İnan, fazla çubuk bırakmanın sürgünlerde sıkışıklığa ve güneşlenmenin azalmasına yol açarak ilaç masraflarını artırabileceğini ifade etti. Budama sırasında her ürün çubuğu için mümkünse 2-3 gözlü yedek çubuk bırakılmasını ve çubukların asmanın iki yanına dengeli şekilde bağlanmasını tavsiye etti.
Hastalıkların yayılmaması için dezenfeksiyon şart
Budama sonrası oluşan yaraların ahşap koruyucu veya aşı macunuyla kapatılması gerektiğini belirten İnan, asmalara yüzde 4'lük bordo bulamacı uygulanmasını önerdi. Özellikle kav hastalığının budama aletleriyle sağlıklı asmalara bulaşabileceği konusunda uyaran İnan, "Hastalıklı asmaların budanırken en sona bırakılması veya asmadan asmaya geçerken budama aletlerinin dezenfekte edilmesi gerekiyor" diyerek üreticileri dikkatli olmaya çağırdı.
