EYT hakkını kaybedenlere hukuk yolu: Yargıtay'dan emsal karar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, SGK kayıtlarında eksik görünen çalışma sürelerinin, işyerinde çalışan tanıkların beyanlarıyla ispatlanabileceğine karar vererek, EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) düzenlemesini kıl payı kaçıran işçiler için emsal bir yol açtı. Karar, sigorta primleri eksik yatırılan veya kayıt dışı bırakılan dönemlerin ispatında tanık anlatımlarının önemini ortaya koyuyor.
Eksik gün sayısı ve EYT mücadelesi nasıl sonuçlandı?
Bir üretim tesisinde 1994 yılında işe başlayan M. D., 2017 yılı Temmuz ayında sigorta primlerinin yatırılmadığını fark ederek iş sözleşmesini haklı nedenle feshetti. İş Mahkemesi'nde görülen davada; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti ve yıllık izin alacakları talep edildi. Davalı işveren tarafı ise çalışmanın sezonluk olduğunu ve sigorta kayıtlarının doğru olduğunu savunarak davanın reddini istedi.
Bölge Adliye Mahkemesi daha önce, tanıkların davacı ile akrabalık bağının bulunması nedeniyle SGK kayıtlarındaki 13 yıl 2 ay 2async5 gün olan süreyi esas almıştı. Ancak Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, bu kararı bozarak işçinin lehine yeni bir hukuki standart getirdi.
Yargıtay'ın emsal kararında hangi detaylar yer aldı?
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, dosya kapsamında davacı tanığı İ. D.'nin, davalı işyerinde 1989 yılı sonlarında çırak olarak çalışmaya başladığını ve davacının Nisan-Mayıs 1994 aylarında işe girişini doğruladığını belirtti. Kararda, "Davacı tanığı İ. D.'nin davacıyla akrabalık ilişkisi tek başına tanık olarak beyanına itibar edilmemesini gerektiren bir husus değildir" ifadesine yer verildi.
Yargıtay, davacının 01.05.1994 tarihinden 31.01.2006 tarihine kadar kesintisiz çalıştığının kabul edilmesi gerektiğine hükmederek, dosyanın yeniden incelenmesi için Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine oy birliği ile karar verdi.
Çalışma süresi ispatında hangi deliller kullanılabilir?
Yargıtay'ın kararında, çalışma sürelerinin belirlenmesinde kullanılabilecek yasal deliller de açıkça listelendi. Bu kapsamda şu belgeler ve kanıtlar dikkate alınabilecek:
- SGK kayıtları ve işveren/işyeri kayıtları
- İşyerine giriş ve çıkışı gösteren resmi belgeler
- İşyeri iç yazışmaları
- İşyerinde çalışan kişilerin tanıklıkları
- Komşu işyerlerinde çalışanların tanıklıkları
Manisa ve çevresindeki sanayi bölgelerinde uzun yıllar emek veren binlerce işçi için bu karar, geçmişe dönük eksik prim günlerinin ispatı noktasında büyük bir hukuki dayanak oluşturuyor.
Yazar
Manisa siyaseti ve yerel yönetimlerin deneyimli kalemi. 15 yılı aşkın muhabirlik geçmişiyle belediye haberlerini ve şehir politikalarını yakından takip ediyor. Şehzadeler doğumlu, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Kamu Yönetimi mezunu.
Sıkça Sorulan Sorular
Yargıtay kararına göre tanıkların akraba olması beyanlarını geçersiz kılar mı?+
Hayır, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin kararında, tanığın davacı ile akrabalık ilişkisinin tek başına tanık beyanına itibar edilmemesini gerektiren bir durum olmadığı açıkça belirtilmiştir.
Eksik sigorta günleri hangi belgelerle ispatlanabilir?+
SGK kayıtları, işyeri yazışmaları, giriş-çıkış belgeleri, işyerinde çalışanların tanıklıkları ve komşu işyeri çalışanlarının beyanları gibi deliller çalışma süresinin ispatında kullanılabilir.
Bu karar EYT mağdurlarını nasıl etkiler?+
Sigorta prim gün sayısı nedeniyle emeklilik hakkını kıl payı kaçıran işçiler, SGK kayıtlarında görünmeyen ancak tanıklarla ispatlanabilen çalışma dönemlerini kullanarak haklarını geri kazanabilirler.